Bionieuws

Plant & Dier

Kameleon fluorescent dankzij botknobbels

De kameleon Calumma globifer gebruikt de fluorescente eigenschappen van botknobbels waarschijnlijk als signaalfunctie in de voortplanting. Foto: David Prötzel, Zoologische Staatssammlung München

Fluorescerende botknobbels schijnen bij de kameleon Calumma globifer op Madagaskar door de huid heen. Duitse biologen beschrijven in Scientific Reports van 15 januari dat de botknobbels bij kameleons van het geslacht Calumma op die plek verschillende huidlagen vervangen, op een dunne laag opperhuid na. Zo is onder UV-licht het fluorescerende bot zichtbaar door de dunne huid heen. Mannetjes hebben meer van deze knobbels dan vrouwtjes, wat volgens de onderzoekers op een signaalfunctie van mannetjes richting de vrouwtjes zou kunnen wijzen.

Het fluorescentiepatroon bij kameleons uit het geslacht Calluma is
te danken aan onder de huid liggende botknobbels. Illustratie: David
Prötzel e.a., Scientific Reports (15 januari 2018).

Fluorescentie komt wijdverbreid voor bij zeeorganismen, maar is vrijwel onbekend bij op land levende hogere dieren. Dit is zover bekend de eerste waarneming van op bot gebaseerde en extern zichtbare fluorescentie bij gewervelden. Een fenomeen dat algemeen blijkt voor te komen bij kameleons.

Video over fluorescentie bij kameleons.
Dit artikel verscheen in Bionieuws 2 van 27 januari 2018.