Bionieuws

Onderwijs & Werk

Hongerig naar ggo’s

Roepen over Frankenstein-voedsel zorgt voor een verkeerd beeld, want genetische modificatie kan ook heel veel goede dingen doen.

Hoe kan een snelgroeiende wereldbevolking van genoeg voedsel worden voorzien? Dat is waar het om draait bij het wereldvoedselvraagstuk. Een interessant vraagstuk, vindt Bente Leus. Zij schreef er haar profielwerkstuk over, dat werd beloond met een 9.

In haar profielwerkstuk pleit Bente Leus voor genetisch gemodificeerde granen als een deel van de oplossing. In augustus van dit jaar presenteerde Leus haar profielwerkstuk bij de finale van het Wageningen Borlaug Youth Institute tijdens de SDG-Conference Towards Zero Hunger: Partnerships for Impact. ‘Het was supertof om aan die wedstrijd mee te doen, omdat je zo nog net iets meer uit je profielwerkstuk haalt’, zegt Leus. ‘Daardoor kreeg ik ook het gevoel dat mijn profielwerkstuk meer waard was dan wanneer ik het alleen voor school schreef. Door de wedstrijd ben ik een dag naar de universiteit van Wageningen geweest. In de bibliotheek daar heb ik samen met een student informatie verzameld, artikelen opgezocht en boeken gelezen.’

Fanatiek
Leus sprak tijdens haar presentatie voor het Wageningen Borlaug Youth Institute erg fanatiek over het ingewikkelde onderwerp. ‘Dat komt toch wel een beetje voort uit wereldverbeteren denk ik. Als ik iets echt leuk en belangrijk vind, dan ga ik ervoor. Ik wil daar dan zoveel mogelijk aan bijdragen.’ Om zich nog meer te verdiepen in haar onderwerp bezocht Leus de World Food Day 2017 in Ede. ‘Ik ben daar naar een talkshow geweest waar mensen het wereldvoedselvraagstuk en de mogelijke oplossingen bespraken.

Bente Leus (midden) met een aantal finalisten van de Wageningen Borlaug Youth Institute-finale in discussie met landbouwminister Carola Schouten (links). Foto: Guy Ackermans.

Een van deze mogelijke oplossingen is genetisch gemodificeerd graan. De eerste commerciële teelt van een genetisch gemodificeerd organisme (ggo) vond plaats in 1996, maar ook nu is er nog veel over te doen. Angst voor onvoorziene gevolgen, natuurmanipulatie, grote bedrijven en de eigen gezondheid overheerst. ‘Het is toch best een mindset die veranderd moet worden’, stelt Leus. ‘Dat gaat nu eenmaal niet zo snel. Het valt natuurlijk ook wel mee hoeveel het in het nieuws is en besproken wordt. Mensen weten er gewoon heel weinig vanaf, hebben vooroordelen, of krijgen verkeerde informatie. Zoals bijvoorbeeld milieuactivisten die dan allemaal dingen roepen over Frankenstein-voedsel. Dat zorgt voor een verkeerd beeld.’

Autisme
Ook online bleek onjuiste informatie makkelijker vindbaar dan de waarheid. ‘Dat vond ik eigenlijk best wel grappig om te lezen. Bijvoorbeeld een verhaal dat ggo’s autisme veroorzaken en dat het zorgt voor homoseksualiteit. Een beetje raar klonk het allemaal. Het was moeilijk om betrouwbare sites over genetische modificatie te vinden. Ik hoop dat daar in de toekomst verandering in komt. Ik vind het daarbij vooral belangrijk dat jongeren benaderd worden met informatie over ggo’s. Jongeren zijn nou eenmaal de toekomst en naar mijn idee ook nog wat beïnvloedbaarder. Dat kan dan vooral via social media. Ook zou het bijvoorbeeld goed zijn als er op televisie meer over gesproken wordt of als er bij biologielessen meer aandacht voor is.’

Paradox
In haar literatuurstudie gaat Leus ook in op de voor- en nadelen van ggo’s. Een van de bezwaren tegen ggo’s is dat ze monocultuur bevorderen. ‘Het is ook een beetje een paradox eigenlijk’, stelt Leus. ‘Veel mensen denken dat alleen de gewassen die het goed doen gebruikt gaan worden en de andere verloren gaan. Maar in principe neemt de biodiversiteit toe omdat je nieuwe gewassen ontwikkelt. De oude gewassen kunnen behouden blijven in zaadbanken en dus gewoon nog geproduceerd worden. Controle blijft natuurlijk wel belangrijk, omdat bewezen is dat het gebruik van ggo’s gevaarlijk kan zijn en schade kan veroorzaken. Maar genetische modificatie kan ook heel veel goede dingen doen. Het kan bijvoorbeeld de oogstkwaliteit en -kwantiteit verbeteren en ervoor zorgen dat er minder pesticides nodig zijn. Ik denk dat genetische modificatie eraan kan bijdragen dat er meer geproduceerd kan worden op de plekken waar nu amper iets te produceren valt.’ Deze lokale productie is volgens haar erg belangrijk.

‘Ik zie het eigenlijk vooral
voor me dat ggo’s worden
verbouwd op de plekken
waar het echt nodig is’

Leus hoopt dat er in de toekomst meer ggo’s geproduceerd, verbouwd en geconsumeerd gaan worden. ‘Er zijn natuurlijk ook mensen die het echt weigeren. Je kunt mensen niet dwingen om ggo’s te eten. Dus er moet altijd de optie blijven om non-ggo’s te eten. De keus moet bij de mensen zelf liggen. Ik zie het eigenlijk vooral voor me dat ggo’s worden verbouwd op de plekken waar het echt nodig is.’ Onderzoek naar de veiligheid en mogelijkheden van ggo’s blijft daarbij belangrijk volgens Leus. ‘Verder hoop ik dat mensen meer over ggo’s gaan nadenken en daarbij hun eigen mening vormen in plaats van vast te klampen aan hun vooroordelen.’

Titel: Genetisch gemodificeerde granen als oplossing voor het wereldvoedselvraagstuk
Auteur: Bente Leus Categorie: profielwerkstuk
Opleiding: gymnasium aan het Stedelijk Gymnasium Arnhem
Beoordelaar: Annemarie Bruinen
Cijfer: 9

Dit artikel verscheen in de rubriek Post Scriptum waarin scripties, profielwerkstukken en theses centraal staan, in Bionieuws 17 van 3 november 2018.